Zobacz to ZJZO

Zdrowie w każdym wieku

infekcje górnych dróg oddechowych
Profilaktyka zdrowotna

Dlaczego infekcje górnych dróg oddechowych nasilają się jesienią i zimą?

Jesień i zima to okres, w którym szczególnie często zapadamy na infekcje górnych dróg oddechowych. Katar, kaszel, ból gardła i gorączka stają się powszechnym problemem zarówno u dzieci, jak i dorosłych. Co sprawia, że w tym czasie organizm jest bardziej podatny na infekcje i jak można się przed nimi skutecznie chronić?

Przyczyny wzrostu zachorowań w okresie jesienno-zimowym

Chłodniejsze miesiące roku przyczyniają się do spadku odporności na kilka sposobów. Przede wszystkim od października do marca jesteśmy bardziej narażeni na niedobory witaminy D, niezbędnej do prawidłowej pracy układu immunologicznego. Jest ona naturalnie syntetyzowana w skórze pod wpływem promieni słonecznych. Niestety we wspomnianych miesiącach padają one w Polsce pod nieodpowiednim kątem, który uniemożliwia produkcję witaminy D.

Inne przyczyny większej podatności na infekcje jesienią i zimą to:

  • warunki pogodowe – niższa temperatura i wysoka wilgotność zwiększają aktywność drobnoustrojów. Ponadto zimne powietrze obkurcza naczynia krwionośne w śluzówce nosa i gardła, co osłabia ich funkcje ochronne,
  • częstsze przebywanie w zamkniętych pomieszczeniach – zatłoczone, niewietrzone miejsca sprzyjają rozprzestrzenianiu się drobnoustrojów,
  • jakość powietrza – w sezonie grzewczym pogarszają się zarówno warunki na zewnątrz, jak i w pomieszczeniach. Ogrzewanie znacznie obniża wilgotność powietrza, przez co podrażnia i przesusza drogi oddechowe.

Jak leczyć infekcje górnych dróg oddechowych?

Leczenie powinno być zawsze dopasowane do aktualnie występujących objawów. Często skupiają się one zwłaszcza na nosie i zatokach, ze względu na nadprodukcję wydzieliny, która wraz z postępem choroby gęstnieje i zaczyna w nich zalegać. Wywołuje przez to szereg innych dolegliwości, np.:

  • katar – może być cieknący lub spływający po tylnej ścianie gardła,
  • obrzęk nosa,
  • upośledzenie węchu,
  • często wywołuje go spływająca z zatok wydzielina,
  • uczucie pełności w uchu,
  • nieprzyjemny zapach z ust,
  • ból głowy i twarzy – może być spowodowany przez zalegającą w zatokach wydzielinę,
  • zmęczenie i złe samopoczucie[1].

Większość infekcji sezonowych ma podłoże wirusowe, co oznacza, że nie ma potrzeby stosowania antybiotyków. Jednak ryzyko wtórnego nadkażenia bakteriami rośnie wraz z czasem – jeśli objawy choroby utrzymują się dłużej niż 7-10 dni, to mogą świadczyć o rozwoju tych drobnoustrojów.

Infekcji bakteryjnej sprzyja zwłaszcza gęsty, kleisty śluz zalegający w drogach oddechowych. Dlatego warto stosować lek na zatoki, który wspomaga ich oczyszczanie. Przykładowo ziołowe preparaty na bazie olejków eterycznych – eukaliptusowego, mirtowego, cytrynowego i pomarańczowego – zwiększają produkcję wodnistej wydzieliny, która miesza się z gęstym śluzem i upłynnia go.

Ponadto olejki wykazują właściwości odkażające i przeciwzapalne. Pobudzają też ruchy rzęsek obecnych na nabłonku dróg oddechowych, które transportują wydzielinę z zatok na zewnątrz. Ten złożony mechanizm działania może przyczynić się do zmniejszenia nasilenia objawów i skrócenia czasu trwania choroby[2].

W przypadku infekcji sezonowych kluczową rolę odgrywa profilaktyka. Warto wzmacniać odporność przez bogatą w źródła witamin i minerałów dietę, a w zimowych miesiącach rozważyć dodatkową suplementację witaminy D. Ważne jest także nawilżanie powietrza w pomieszczeniach oraz częste mycie rąk, zwłaszcza po przebywaniu w miejscach publicznych.

To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Zwróć uwagę na przeciwwskazania. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

 

[1] Wachnicka-Bąk, A., Lipińska-Opałka, A., Będzichowska, A., Kalicki, B., & Jung, A. (2014). Zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych – jedno z najczęstszych zakażeń górnych dróg oddechowych. Pediatria i Medycyna Rodzinna, 10(1): 25-31.

[2] Rapiejko P., Talik P., Jurkiewicz D., Nowe możliwości leczenia ostrego zapalenia zatok przynosowych zgodnie z EPOS 2020, Otolaryngologia Polska 2021, 76(1): 29-39.

Artykuł sponsorowany.

Face
Barbara Oleszczyk

Jestem specjalistką ds. zdrowia z pasją do profilaktyki medycznej. Od lat zajmuję się edukowaniem na temat badań profilaktycznych dla osób po 30., 40. i 50. roku życia. Moim celem jest pomaganie ludziom w dbaniu o zdrowie poprzez regularne badania oraz zdrowy styl życia, co pozwala uniknąć wielu chorób